Karl Th. Birgisson 12/01/2017

Eftiráskýringar

Mig minnir að Davíð Oddsson hafi fyrstur borið fram orðið eftiráskýringar.Benedikt Jóh.

Tilefnið man ég ekki í svipinn, en orðið sat í minninu af því að í merkingunni fólst að til væri andstæðan, sumsé fyrirframskýringar.

Það var eitthvað svo fallega lýsandi fyrir hann, sem hafði og hefur alltaf skýringar á öllu á reiðum höndum og umfram allt aldrei rangt fyrir sér.

Orðið kom fljúgandi í hausinn á mér yfir Kastljósþætti kvöldsins, þar sem formenn ACD-flokkanna sátu fyrir svörum.

Evrópumál komu þar eðlilega til umræðu – eða öllu heldur loforð um að hafa þjóðaratkvæðagreiðslu um hvort halda skyldi áfram viðræðum við Evrópusambandið. Viðreisn var beinlínis stofnuð utan um það loforð, þótt seinna hafi önnur málefni verið notuð til að þykkja og bragðbæta framboðið.

Björt framtíð hefur líka alltaf verið Evrópusinnaður flokkur og mjög áfram um að það mál yrði til lykta leitt.

Í stjórnarsáttmála ríkisstjórnarinnar stendur hins vegar skýrum stöfum að ekkert slíkt komi til mála fyrr en undir lok kjörtímabilsins og því var sjálfsagt að spurt væri um efndir þessa stóra kosningaloforðs.

Í Kastljósinu bar þá svo við, að formenn bæði Viðreisnar og Bjartrar framtíðar höfðu á takteinum sömu skýringuna á því, hvers vegna fresta ætti umfjöllun um þetta stærsta hagsmunamál fólks og fyrirtækja um nokkur ár í viðbót:

Brexit. Óvissan um hvaða áhrif og afleiðingar útganga Breta úr ESB myndi hafa. Þess vegna og einungis þess vegna væri ekki tímabært að tala um þjóðaratkvæðagreiðslu fyrr en eftir nokkur ár.

Geymum nú alveg efni röksemdarinnar, áhrif útgöngu Breta, en hitt er eiginlega alveg óskiljanlegt, hvers vegna þessi röksemd skýtur upp kollinum núna.

Það hefur verið ljóst síðan í júní að Bretland væri á leið úr ESB. Nákvæmlega hvernig er enn ekki ljóst, en sú óvissa varð til strax á liðnu sumri. Hún er hreint ekki nýtilkomin.

Ég horfði og hlustaði mér til sálarskaða á tugi umræðuþátta fyrir alþingiskosningarnar í haust.

Hvergi og aldrei nefndu frambjóðendur Viðreisnar og Bjartrar framtíðar það einu orði, að staða Bretlands ætti að fresta því um árabil að Íslendingar héldu áfram að fjalla um og taka afstöðu til svo risastórs álitamáls. Aldrei og hvergi.

Ekki fyrr en í Kastljósinu í kvöld, að þetta var orðin samhljóða niðurstaða þeirra.

Davíð Oddsson myndi líklega kalla þetta klassíska eftiráskýringu. Ætlaða til þess að breiða yfir þá staðreynd, að flokkarnir tveir seldu frá sér eitt af stærstu kosningamálum sínum, einkum þó Viðreisn. Við vitum ekki í skiptum fyrir hvað enda skiptir það sosum minnstu máli.

Fyrirframskýringar eru alltaf og undantekningarlaust betri. Þær felast í því að segja það sem manni finnst. Þær felast í því að segja satt.

Hitt er banalt og ekki boðlegt flokkum sem segjast standa fyrir eitthvað nýtt og skárra en Davíð Oddsson.

Það heitir einfaldlega að ljúga eftirá.

0,875