Úlfar Þormóðsson 22/05/2017

Og enn veltist vömbin

Fyrir tuttugu árum eða svo seldi Miðnes hf., stærsta útgerðarfyrirtækið í Sandgerði, eigur sínar. Það var burðarásinn í atvinnulífi staðarins. Stærsta „eign“ þess var að kvótinn. Hvernig Miðnes „eignaðist“ kvótann, og hvers vegna fyrirtækið seldi hann, er ekki til umfjöllunar hér, heldur þetta:

Peningar, auðmenn

Þegar að sölunni á kvótanum kom mótmælti bæjarstjórnin (hreppsnefndin?). Hún vildi halda kvótanum í bænum. Eðlilega. Sandgerði er verstöð. Tilhugsunin um að missa 7-8 þúsund tonna fiskveiðikvóta úr byggðarlaginu var óhugnanleg.

Sá sem vildi kaupa, viðsemjandinn, var útgerð Haraldar Böðvarssonar á Akranesi. HB. Vegna mótmæla íbúanna lofaði kaupandinn, hét því, að HB mundi áfram gera út á kvótann frá Sandgerði og verka aflann þar. Svo var samið á þeim nótum. En þegar kom að efndum varð minna úr en ætlað var. Smám saman dró HB úr útgerð og vinnslu í Sandgerði og hætti öllu umstangi þar á þremur til fjórum árum. Drungi með atvinnuleysi lagðist yfir Miðneshrepp.

Áður en þetta var orðið höfðu erfingjar Ísbjarnarins og erfingjar Hvals hf. fengið að kaupa Bæjarútgerð Reykjavíkur á hagstæðum kjörum. Til varð Grandi hf. Eigendur hans fengu áhuga fyrir HB á Akranesi sem „átti“ mikinn kvóta eftir kaupin á Miðnesi. Þeir keyptu HB (hét það kannski sameining?) og úr varð HB-Grandi, eitt kvótahæsta útgerðarfélag landsins. Kaupin hafa vísast verið gerð með einhverjum loforðum um áframhaldandi veiðar og vinnslu á Skaganum.

Nú hefur það orðið, sem alkunna er, að HB-Grandi tímir ekki lengur að verka fisk á Akranesi. Það rýrir gróðann. Í plássinu er fólk atvinnulaust og dapurt af þessum sökum, en eigendur HB-Granda eiga hins vegar framundan góða stund með gull í mund.

Hvernig sem vömbin veltist er það víst og vitað að hún vakir, gróðafíknin. Þess vegna er ómögulegt að segja fyrir um hvar stórútgerðin ber niður næst til þess að gína yfir kvóta. En það er eins víst og nótt fylgir degi, að þeir eru ekki hættir að skara eld að kökunum sínum, gróðafíklarnir. Og líka það er áreiðanlegt, að hringekjan með kvótann mun halda áfram að snúast svo lengi sem fíklunum verður leyft að „eiga“ kvóta og braska með hann.

Úlfar Þormóðsson
Úlfar Þormóðsson

Latest posts by Úlfar Þormóðsson (see all)

Flokkun : Efst á baugi
0,435